فروشگاه سپه

تاریخچه فروشگاه های زنجیره ای ایران

 (سال 1328) :فروشگاه سپه

هنوز هم برخی قدیمی ها فروشگاه های زنجیره ای را سپه خطاب می کنند ، سپه تعاونی هایی بود که در ازای بن کالا، به طور معمول کالا های خوراکی را با قیمت ناچیز به مردم عرضه می کرد. فروشگاه های سپه ابتدا تعاونی مصرف ارتش نام داشت و سال های بعد به سپه تغییر نام داد و بعد از انقلاب با همین نام فراز و نشیب‌های بسیاری را تجربه کرده است. امروز تعاونی مصرف سپه با پانزده شعبه در تهران و چندین شعبه در سایر شهر های کشور  به فعالیت خود ادامه می دهد

فروشگاه فردوسی

(سال 1336) :فروشگاه فردوسی

اولین بار مردم  پله برقی را در فروشگاه فردوسی استفاده کردند. فروشگاهی در زمین 3300 متر مربعی در چهار طبقه، اتاق مراقبت از کودک، رستوران با سر آشپز و دستیار های آلمانی، راهرو های طویل با قفسه هایی از کالا های متنوع، رگال های بی شمار انواع لباس های رنگی، قفسه های کفش، همه و همه، اولین تغییر، تهران قدیم برای مدرن شدن بود. سال ها قبل یالمار شاخت (اقتصادان آلمانی) به دکتر مصدق توصیه کرد، فروشگاه زنجیره ای به شکل و ساختار فروشگاه های غربی افتتاح کند، این شد که فروشگاه فردوسی در خیابان فردوسی درب هایش باز شد. فروشگاه با شعار نرخ ثابت – قیمت ارزان – کالای مرغوب. مدیریت آن به امیر متقی سپرده شده بود. سال 1340 کل سهام فروشگاه توسط دولت خریداری شد و 1344 شاه دستور داد شرکت معاملات خارجی با فروشگاه فردوسی ادغام شود . هر دو موازی کالاهای مورد نیاز را وارد کشور می کردند. اتفاق دیگر سال 1344 افتتاح شعبه قلهک فروشگاه فردوسی بود که شهردار وقت ، تقی سرلک آن را افتتاح نمود، سر انجام سال 51 مصوبه مجلس شورای ملی و بعد از آن مجلس سنا، بازگشایی سازمان تعاونی مصرف شهر و روستا و انحلال فروشگاه فردوسی را تصویب و ابلاغ نمود

فروشگاه های شهر و روستا بعد از انقلاب به وزارت بازرگانی سپرده شد  و رونق این فروشگاه ها در گرو عرضه جنس ارزان قیمت  و  کنترل شده بود ، اما ضعف مدیریت و عدم پاسخ گویی به نیاز های به روز شده مردم و عدم پذیرش تغییر در فرهنگ عامه بعد از جنگ، موجب شد طی مصوبه هیئت دولت در سال 1381 به دلیل 52 میلیارد تومان کسری بودجه 156 شعبه در تهران و حدود 700 شعبه در سراسر کشور بسته شود. بانک ملی سال 1393 ساختمان اصلی فروشگاه را به مزایده گذشت و به بخش خصوصی واگذار شد

فروشگاه کوروش

(سال 1349) :فروشگاه کوروش

خیابان ولیعصر ابتدای زرتشت ، ساختمان بزرگی قرار دارد که تاریخ اش باز می گردد به مجموعه فروشگاه های زنجیره ای کوروش که حمید کاشانی اخوان آن را تاسیس نمود و  بعدتر با احمد خیامی شریک شد. بعد از انقلاب این فروشگاه ها مصادره و به بنیاد مستضعفان واگذار گردید و در سال 59 به فرمان امام خمینی مبنی بر طاغوت زدایی کوروش به قدس تغییر نام داد ، فروشگاه های کوروش که در ابتدا مشابه فروشگاه های  ماکس اند اسپنسر بود بعد از انقلاب توسط بنیاد به صورت غرفه ای به متقاضیان اجاره داده می شد و به چیزی شبیه یک پاساژ تبدیل شد و این مدیریت تا پایان دهه هفتاد بیشتر دوام نیاورد و فروشگاه های قدس برای همیشه تعطیل شدند. کوروش در تهران 14 شعبه داشت، که همه در طول زمان تخریب و یا متروکه و مخروبه شدند از کوروش چهار راه کوکا کولا که در شهریور 57 توسط انقلابیون به آتش کشیده شد تا کوروش مولوی که مدتی در اختیار کمیته امداد بود و نمای سیمانی اش  با سنگ گرانیت سیاه در سال های اخیر پوشانده شده و یا کوروش میدان خراسان که طبقه آخر آن به تالار تغییر کاربری داد و طبقه دیگر به شهر بازی و آن هم بعد از آتش سوزی در تالار، رها شد ؛ کوروش پارک وی نیز که به کوروش چادری به خاطر سازه چادری اش معروف بود و بعد ها در ساخت پل، تخریب شد، کوروش مرکزی(زرتشت) مدتی فروشگاه زنجیره ای زمزم نام گرفت و آن هم در این سالهای اخیر متروکه شد و کوروش قصرالدشت، مازندارن و هلال احمر و دیگر شعبه های کوروش که تحت عنوان سوپر استور و سوپر پرشین دایر شده بودند همه و همه در این سالیان تخریب و یا متروکه رها شده اند و بنیاد مستضعفان دست آخر آن ها را در خرداد سال 94 به مزایده گذاشت